باسمه تعالي
مقدمه
تئوری تنگنا یکی از نظریات جدید در مدیریت تولید است که به علت شیوه بیان نظریات خود، مهجور مانده و کمتر به آن توجه شده است. به طور خلاصه می توان گفت که تئوری نتنگنا یک روش نیست که با اجرای تعدادی دستور العمل قدم به قدم حاصل شود، بلکه یک مفهوم و بینش است.
OPT تكنولوژي توليد بهينه
(2-1) شاخصهاي مالي
براي رسيدن به هدف كسب پول سه شاخص مالي را در نظر مي گيرد
1 ) سود خالص Net Profit
2 ) برگشت سرمايه Return of investment
3)جريان نقدي Cash flow
(2-2) معیارهای عملیاتی OPT
2-2-1 نرخ خروجی Through Put
تفاوت قیمت فروش با هزینه مواد اولیه (بدون در نظر گرفتن هزینه کارگاهی)
2-2-2 موجودی Inventury
هر چیزی که شرکت بابت آن پول داده و تاکنون به فروش نرفته است.
(لازم به ذکر است که میزان WIP داخل کارگاه جزء موجودی به حساب نمی آید)
2-2-3 هزینه عملیاتی
هزینه عملیاتی به صورت هزینه تبدیل موجودی به خروجی تعریف می شود
هزینه عملیاتی / نرخ خروجی = سود خالص
موجودی / نرخ خروجی = برگشت سرمایه
پنج گام تئوری تنگنا
TOC theory of constraint
n برای شناختن تئوری تنگنا ،ابتدا باید محدودیت را بشناسیم تا بتوانیم با آن مقابله کنیم
n 1) تشخیص محدودیت
n الف) محدودیت منابع داخلی
n ب) محدودیت بازار
n ج ) محدودیت به خاطر خط مشی
2- تصمیم گیری در مورد برخورد با محدودیت
برای مقابله با محدودیت منبع داخلی دو نوع فعالیت عمده انجام می گیرد.
n تعدیل ترکیب تولید
n افزایش کارایی ایستگاههای محدود
3- همکاری تمام قسمتها در اجرای تصمیم
4- برطرف کردن
این اصطلاح در TOC به معنای عملکرد بهتر برای رسیدن به هدف نهایی است نیازمند به دست آوردن منابع اضافی است با خرید ماشین آلات جدید و نه لزوماً گران قیمت و تمام اتوماتیک
5- تغییر محدودیت
اگر محدودیتی برطرف شده باید کاملا هوشیار بود تا محدودیت جدیدی به وجود نیاورد.
تکنیک زمان بندی طبل و طناب ) DBR (Drum Buffer Rope
برنامه DBR شامل دو مرحله است
n برنامه ریزی برای محدودیت که آن را Drum می گویند.
Drum زمان بندی اصلی تولید را فراهم می کند و محدودیتها نبض آن را در دست دارند.
n تعیین زمان مجاز حرکت مواد از انبار تا محدودیت و از محدودیت تا محل بارگیری که آن را Rope می نامند.
Rope همزمانی تولید قسمتهای غیرمحدود را با برنامه زمانی مادر که محدودیت است تنظیم می کند.
برنامه تهیه شده توسطDBR کاملا عملی است و محدودیت راه هموار مشغول نگه می دارد جریان منظمی از مواد به وجود می آورد.
سنجش عملکرد Performance Measurement
مهمترین قسمت ارزیابی، ارزیابی زمان بندی است این ارزیابی دلالت بر آن دارد که قطعات نه دیر و نه زود ساخته می شود.
دو روش ارزیابی وجود دارد (به بافر بستگی دارند)
n آنهایی که از برنامه جلو هستند که هزینه روزانه انبارداری انجام می شود
n آنهایی که از برنامه عقب هستند که هزینه روزانه انجام کار انجام می شود.
تکنیک های اجرائی Implementation Techniques
نظریه تئوری تنگنا بدین صورت است که یک شخص نباید مسئولیت تصمیم گیری را بر عهده داشته باشد که این خود یک محدودیت است اصولا ما به یک تصمیمات کلی از تولید نیاز داریم. در نتیجه بهتر است که یک سیستم ویژه برای تصمیم گیری طراحی شود.
نکته دیگر آن است که تمام قسمتهای کارخانه بایستی در یک جهت فعالیت کنند.
بعضی تمام محیطهای کاری در مورد وجود محدودیت و شیوه برخورد با آن اتفاق نظر داشته باشند.
مديران بايد سؤالاتي را مطرح كنند،ولي پيدا كردن پاسخ را بر عهده كارمندان و كارگران بگذارند.به اين شيوه،روش سقراطي ميگويند.
تئوری تنگنا دو تکنیک مفید برای توسعه و بهبود اجرای کارخانه ای پیشنهاد می کند.
n تکنیک اثر – علت – اثر
n نمودار ابری (توده ای)
تکنیک اثر علت اثر Effect – Cause – Effect
پیدا کردن دلیل اصلی از بین علل مفروض محدودیت با توجه به اثرات آن علت
نمودار ابری
علت محدودیت مشخص است راه حلی برای آن نداریم
4 قدم برای رسم نمودار
n مشخص کردن هدف
n مشخص کردن مواردی که برای رسیدن به هدف مورد نیاز است.
n برای کامل کردن نمودار ابری لازم است شرایط لازم برای رسیدن به نیازمندیها را هم ذکر کنیم.
n پیش فرضهایی را برای تعریف مسئله فراهم کنیم. برای پیدا کردن پیش فرضهای اصلی از خود سوال کنید: که چرا ما به این موارد نیاز داریم.
مزایای TOC
1- حفاظت از محدودیتها، که زمان مدیریت را برای حل مسائل دیگر آزاد می کند.
2- TOC مقدار WIP در سیستم را به حالت موازنه در می آورد، و در نتیجه موعد تحویل کالا ثابت می ماند.
3- با استفاده از روش اجرایی سقراط، انگیزه در کارکنان افزایش می یابد.
4- حسن دیگر شیوه TOC در ارزیابی عملکرد آن است که کارگران تشویق می شوند تا کار را با دقت بیشتری انجام دهند.
5- شیوه ارزیابی TOC باعث می شود کارگاهی کنترل شده بوجود بیاید که نیازی به مداخله مدیریت ندارد.
سلام دوستان....
آمدنم مبارک...
... همین...